





![]() | Bugün | 185 |
![]() | Dün | 335 |
![]() | Bu Hafta | 185 |
![]() | Gecen Hafta | 1975 |
![]() | Bu Ay | 1576 |
![]() | Gecen Ay | 4882 |
![]() | Toplam | 305616 |
| 14607 Toplam | |
| 0 Bugun | |
| 0 Bu Hafta | |
| 1 Bu Ay | |
| 7 Bu Yil |
ADLİ | : "Adil". II. Bayezid, III. Mehmed ve II. Mahmud'a verilmiştir. |
AÄžA | : "Komutan". Ordudaki kıdemli görevlilere, Yeniçeri aÄŸası ve Kızlar aÄŸası gibi saray korumalarına verilmiÅŸtir. |
AHRETLİK | : "Manevi evlat". DürrüÅŸehvar'a verilmiÅŸtir. |
AK BAŞLI | : "Ak başlıklı". Aktimur'a verilmiştir. |
ALP | : "Kahraman asker". Daha çok ilk dönemde kullanılmakla beraber kabilevi yapılanma sona erdiÄŸi dönemde de kullanılmaya devam edilmiÅŸtir. |
AMCAZADE | : Amca çocuÄŸu. |
ARSLAN | : "Arslan veya Arslan yürekli". |
AVCI | : IV. Mehmed'e verilmiÅŸtir. Hayatındaki en önde gelen uÄŸraşısı idi. Edirne civarında kendisini bu iptilaya kaptırmıştı. |
BAHİR | : "Denizci" |
BAHTİ | : "Talihli". I. Ahmed'e verilmiş ve onun tarafından şiirlerinde maslah olarak kullanılmıştır. |
BAÅž | :"Lider", "BaÅŸkan". BaÅŸ-Çuhadar" veya "Kapıcı-başı" gibi genellikle diÄŸer ünvanlarla beraber kullanılmıştır. |
BEDROS | : "Kurnaz". Genel bir Ermeni adıdır ve güya II. Abdülhamid'in yüz hatları itibariyle Ermeniler'e benzediÄŸini ima için ona verilmiÅŸtir. Wittlin'in anlattığı bir hikayeye göre, Abdülhamid'in babası I. Abdülmecid deÄŸil, Abdülhamid'in annesiyle gizli aÅŸk hayatı yaÅŸamayı baÅŸaran bir Ermeni'dir. Abdülhamid'in annesi Trimüjgan'ın muhtemelen Ermeni olması daha kolay anlaşılır bir açıklamadır. |
BEY | : "Efendi", "Åžehzade". Zamanla bu ünvan deÄŸerini kaybetti ve daha ziyade İngilizce'deki esquire gibi nezaket ünvanı haline geldi. |
BEYCEĞİZ | : "Küçük Åžehzade" |
BEYLERBEYİ | : "Bölge Valisi". Büyük eyaletlerin idarecisine verilmiÅŸtir. |
BEYZADE | : "Åžehzade oÄŸlu". PadiÅŸahların kızlarının oÄŸullarına verilen ünvandır. İlk dönemlerdeki "Sultanzade" ünvanının yerini almıştır. |
BIYIKLI | : "Sakallı" |
BOŞNAK | : "Bosnalı" |
CEDDÜ'L OSMAN | "Osmanlıların Babası".Süleyman Åžah'a verilmiÅŸtir. |
CEMCA | : "CemÅŸid gibi güçlü". Sultan için DoÄŸu dillerinde kullanılan bir ünvan. |
CİHANDAR | : "Dünyanın Efendisi". III. Selim'e verilmiÅŸtir. |
CİVAN | : "Genç". 2138/ Mehmed'e verilmiÅŸtir. |
ÇAKIRCI | : "Åžahinci" |
ÇAVUÅž | : "Rütbeli Er", "Haberci" |
ÇELEBİ | : "Beyefendi". "Kibar Efendi", "Genç Efendi". II. Mehmed dönemine kadar padiÅŸah oÄŸullarına verilen ünvandır. Ayrıca I. Mehmed'e de özellikle verilmiÅŸtir. |
ÇELEBİ SULTAN | : "Kibar-Åžehzade". 1594 yılına kadar sancak valisi olan padiÅŸah oÄŸullarına verilmiÅŸ olan ünvandır. |
ÇUHADAR | : "Kahya". |
DAMAD-I ÅžEHRİYARI | : "PadiÅŸah Damadı". PadiÅŸahların kızlarıyla evlenenlere verilen ünvandır. Ancak bu sadece babasının saltanatı döneminde evlenen kızların kocalarına uygulanmıştır. Ayrıca aynı isimlerdeki birkaç veziri seçmek için de bu ünvan kullanılmıştır. |
DAYE | : "Süt Anne" |
DEFTERDAR | : "Hazineci" |
DELİ | : I. Mustafa ve İbrahim'e verilmiştir. |
DİVİTDAR | "Yazma kutusunu taşıyan" |
DOĞANCI | : "Doğan yakalayıcısı" |
DÜZME(CE) | : "Sahte". Kendi adına çıkan isyan döneminde ve aslı konusundaki ÅŸüpheye ifade etmek üzere Mustafa'ya verilmiÅŸ ünvandır. |
EBU'L FETH | : "Fethin babası". II. Mehmed'e verilmiştir. |
EFENDİ | : I. Abdülmecid döneminden itibaren padiÅŸah oÄŸullarına verilen ünvandır. Ayrıca tarikat üyeleri arasında da bir dereceyi gösteren tabirdir. |
EÄžRİ | : "EÄŸri-büÄŸrü". Topal olan Cihangir'e verilmiÅŸtir. |
EĞRİ FATİHİ | : III. Mehmed'e verilmiştir. |
EMİR | : "İdareci", "Åžehzade". Yarı bağımsız idareciler için kullanılmıştır. Ayrıca Selçıklulara bağımlı olduÄŸu süre zarfında I. Osman için kullanılmıştır. 1402-1413 arasındaki Fetret Devri esnasında I. Bayezid'in oÄŸullarından birinin açık ÅŸekilde üstün idareci olmadığını göstermek için yeniden kullanılmıştır. |
EMİRÜ'L MÜ'MİNİN | : "Müslümanların İdarecisi". Halifeye verilen isimlerden biri olup I. Selim'in Mısır seferinden sonra Osmanlı padiÅŸahlarına da verilmiÅŸtir. |
ENİŞTE | : "Kızkardeşin kocası" |
FAHREDDİN | : "Dinin öÄŸüncü". I. Osman'a verilmiÅŸtir. |
FATİH | : İstanbul'u fethinden dolayı II. Mehmed'e verilmiştir. |
FATİH-İ BAĞDAT | : "Bağdat'ı fetheden" IV. Murad'a verilmiştir. |
FRENK | : Frank. BaÅŸlangıçta Fransa'dan gelenler için kullanılmışken oldukça geniÅŸletilerek herhangi bir Avrupa ülkesi için de kullanılmıştır. |
GAZİ | : Daru'l Harbde savaÅŸan kiÅŸilere ve Hristiyanlara karşı alınmış zaferlerdeki askerlere verilen ünvandır. Özellikle de O. Osman, Orhan, I. Murad, I. Bayezid, II. Mehmet ve IV. Murad için kullanılmıştır. |
GENÇ | : II. Osman'a verilen isimdir. |
GÖZDE | : PadiÅŸahın cariyeleri için kullanılmıştır. |
GÜLEÇ | : "NeÅŸeli" |
GÜREÅžÇİ | : Güçlü olduÄŸu için I. Mehmed'e verilmiÅŸtir. "GüreÅŸçi" mi "KürüÅŸçü" mü olduÄŸu ÅŸeklinde bir ÅŸüphe var ise de, doÄŸru ÅŸekli "GüreÅŸçi" ÅŸeklindeki PadiÅŸah için kullanımıdır. |
GÜVEY | : "Damad" |
GÜZELCE | : "Yakışıklı" |
HACE, HACİ | : "Hacı". Hace kadınlar için, Hacı erkekler için kullanılna formudur. Mekke'de Hac görevini tamamlayan kiÅŸiye verilen ünvandır. |
HADİMU'L HARAMEYNİ'Åž ÅžERİFEYN | : "İki mübarek ÅŸehir olan Mekke ve Medine'nin koruyucusu". I. Selim'e 1517'de Mekke Åžerifi tarafından bu ÅŸehirlerin anahtarı gönderilmek suretiyle verilmiÅŸ bir ünvandır. |
HAFIZ | : "Koruyucu". Genişletilmek suretiyle Kur'an'ı ezbere bilen kişiye denilmiştir. |
HAKANİ | : "Emperyal" |
HAKANÜ'L BERREYN | : "Karaların ve Denizlerin Hakanı". PadiÅŸahın gücünün ihtiÅŸamını ifade eden ünvanlardan biridir. |
HALİFE | : Son Abbasi Halifesinin 1538'de ölümüne kadar halifeliÄŸi elinde tuttuÄŸu ÅŸeklindeki birtakım düÅŸüncelere raÄŸmen, 1517 yılında HalifeliÄŸin I. Selim'e ve onun mirasçılarına geçmesi, İslam'da önemli ölçüde sert tartışmalara neden olmamıştır. Cam. Mod. Hist., 91'de: "Hilafet İslam'ın temel prensiplerinden biridir ve bütün Müslümanlar tek bir imam tarafından idare edileceklerdir. Ayrıca İmam'da Hz. Peygamber'in kabilesi olan KureyÅŸ'ten olacaktır. 1517 yılında İmamlık, HaÅŸimoÄŸullarından Mehmed Ebu Cafer'in güçsüz ellerindeydi ve halifeliÄŸi Kahire Sarayı'nda sembolik olarak devam ettiriyordu. Abbasilerin en son halifesi olarak Sultan Selim lehine halifelikten feragat etti. Bu biçimsel geçiÅŸ, KureyÅŸ kabilesine mensup olmamakla birlikte Türk sultanlarının Müslümanların idarecisi veya İmamı olmalarının temeli oldu. HalifeliÄŸin Osmanlılara geçiÅŸi, Mekke Åžerifi'nin Kabe'nin anahtarlarını Selim'e göndermesi, böylece Selim'in Mukaddes Beldeler'in koruyucusu olmasıyla halifeliÄŸin tanınması onaylanmış oldu" der. S. Lane Po |
HAN | : Kırım idarecileri için kullanılmıştır. II. Selim tarafından torunu İbrahim'e verilmiÅŸtir. |
HANÇERLİ | : "Hançer taşıyan" |
HANIM SULTAN | : "Prenses Hanım". PadiÅŸahların kadın tarafından kız torunlarına verilen ünvan. |
HANTAL | : "Beceriksiz" |
HASEKİ SULTAN | : "Gözde Prenses". Erkek evlat doÄŸurmuÅŸ olan padiÅŸah gözdelerine verilen ünvan. Genellikle ilk dört veya altı anne ile sınırlanmıştır. |
HASEKİ KADIN | : "Gözde Kadın". PadiÅŸah kızlarının annelerine verilmiÅŸtir. |
HATUN | : "Hanım". İlk dönemlerde, son dönemlerdeki Valide Sultan yerine padiÅŸahın nikahlı eÅŸlerine verilen ünvandır. |
HEZARPARE | : "Bin parça". Ölümünden sonra kendisine yapılan suikasde iÅŸaret etmek için Ahmed'e verilen ünvandır. |
HÜMAYUN | : "PadiÅŸaha ait". -Devlet kuÅŸu, saadet anlamına gelen- "Hümay"dan alınmıştır. |
HÜNKAR | : "Hükümdar" I. Murad ve II. Mehmed'e verilen ünvan. |
HÜDAVENDİGAR | "Hükümdar", "Bey". I. Murad'a verilmiÅŸ ve daha sonra da Bursa Sancağı içinde kullanılmıştır. Yine Orhan ve II. Murad için de kullanılmıştır. |
İKBAL | : "Talih". Haremde il rütbe ilerlemesi. |
İLHAMİ | : "İlham alan". III. Selim'e verilen ünvandır. |
KALAYLIKÖZ | : "Beyaz Fındık" |
KANBUR | : I. Mahmud'a verilmiÅŸtir. |
KANLI | : Politikasını ima için II. Abdülhamid'e verilmiÅŸtir. |
KANUNUİ | : "Adil". II. Mehmed'e ve özellikle de I. Süleyman'a verilmiÅŸtir. |
KAPUDAN PAŞA | : "Amiral". Osmanlı donanmasının başındaki kimseye verilmiştir. |
KARA | : I. Osman ve birçok kiÅŸiye verilmiÅŸtir. |
KEHLE-İ İKBAL | : "Talih bitti" |
KETHÜDA | : "Kahya". |
KIZIL | : "Kırmızı" |
KOCA | : "Büyük". |
KOZHEYCİ | :"Fındık satıcısı" |
KÖSE | : "Sakalsız" |
KRAL | : Sırp ünvanı. |
KUL | : "Köle". |
KULOÄžLU | : "KöleoÄŸlu" |
KÜRÜÅžÇÜ | : "Yay gerdiren". Bir sanatta pir kabul edildiÄŸi için I. Mehmed'e verilmiÅŸtir. |
LALA | : "Terbiyeci". Özellikle hem sarayda, hem de tayin edildikleri sancak valiliklerinde genç ÅŸehzadeleri yetiÅŸtirenlere verilen ünvandır. |
Lİ/LI/LU | : "den,dan" Yer isimlerine baÄŸlanır. KiÅŸinin doÄŸum yerini iÅŸaret için kullanılmıştır. |
MAKBUL | : "Gözde" |
MAKTUL | : "ÖldürülmüÅŸ" |
MEHD-İ ULYA-YI | : "Büyük saltanat beÅŸiÄŸi". DiÄŸer bir ismi de Valide Sultan'dır. |
MEKRİ | : "Kurnaz" |
MEST | : "SarhoÅŸ". II. Selim'e verilmiÅŸtir. |
MEYVEİ | : "Meyve satan" |
MIRAHOR | : "Ahırların muhafızı". "Emir-i Ahur"dan gelmedir. |
MİRZA | : "Åžehzade". İran ünvanıdır. |
MUHASSIL | : "Vergi tahsildarı" |
MUHSİN | : "Bağışlayıcı" |
MUHTEÅžEM | : Avrupalılar tarafından I. Süleyman'a verilen ünvandır. Türkler kullanmazlar. |
MUID | : "Okulda düzeni saÄŸlayan" |
MUSAHİP | : "(PadiÅŸah'a hususi iÅŸlerinde) Yardım eden" ve daha geniÅŸ ifadesiyle "Gözde". |
MÜVERRİH | : "Tarihçi" |
NEBİL / NEBİLE | : "Prens/Prenses". Mısır ünvanıdır. |
NAİB | : "Vekil". |
NAKKAÅž | : "Dekoratör" |
NAMZET | : "Aday". Henüz tam olarak evlenmemiÅŸ, niÅŸanlı olan padiÅŸah kızlarına verilen ünvandır. |
NİŞANCI | : "Saltanat mührünün muhafızı". |
NİŞANCI OÄžLU | : "Saltanat mührü muhafızının oÄŸlu". |
OÄžUZ | : "Temiz" veya "Genç erkek" |
OSMANCIK | : "Küçük Osman". I. Osman için kullanılmıştır. |
PADİŞAH | : "Hükümdar". İran kaynaklı bir ünvandır. Sultanların çok fazla arzu ettikleri en yüksek makamdır. Herhangi bir kimse tarafından sultanla eÅŸ anlamlı olarak da kullanılabilir. Son döenmlerde Fransız Kralları için de kullanılmıştır. |
PALABIYIK | : "Kavisli uzun bıyıklı". |
PARE | : ""Parça". "Hezarpare" ve "Åžekerpare"de olduğı gibi. |
PEHLİVAN | : "Åžampiyon", "GüreÅŸçi". I. Mehmed'e verilmiÅŸtir. |
REİSÜ'L-KÜTTAB | : "Katiplerin Reisi". |
RUM | : "Rumeli". Temelde Roma ve Roma İmparatorluÄŸu içinde kalan yerleri ifade eder. Böylece Anadolu Selçukluları, İran Selçuklularından ayrılmışlardır. Ayrıca "Rum Beylerbeyi" altında Osmanlı İmparatorluÄŸu'nun Avrupa eyaletlerini de temsil eder. |
SAHİB-KIRAN | : "Her zaman baÅŸarılı Hükümdar". I. Süleyman ve IV. Murad'a verilen ünvandır. |
SAİBÜ'L-AÅžERETİ'L - KAMİLET | : "On numarayı tamamlayan". Onuncu sultan olduÄŸu için I. Süleyman'a verilmiÅŸtir. |
SANCAK | : "Büyük Bayrak". "Eyalet". |
SANCAK BEYİ | : "Eyalet İdarecisi". |
SARHOÅž | : II. Selim'e verilmiÅŸtir. |
SARI | : "Sarı", "Soluk". II. Selim'e verilmiştir. |
SARIKÇI | : "Sarık yapan" |
SEDEF-İ DÜRR-İ HİLAFET | : "Hilafet incisinin sedefi". Bir diÄŸer ünvanı da "Valide Sultan"dır. |
SEMEN/SEMİZ | : "Şişman" |
SERASKER | : "Ordu komutanı". |
SEYYİD | : "Peygamber soyundan gelen" |
SİLAHDAR | : "Silahları muhafaza eden memur". Sultanın hususi görevlilerinden biri. |
SİPAHİ | : "Atlı asker" |
SIÄžIR | : II. Selim'e verilmiÅŸtir. |
SOFU | <